Statystyki

mod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_counter
mod_vvisit_counterDzisiaj450
mod_vvisit_counterWczoraj3173
mod_vvisit_counterW tygodniu450
mod_vvisit_counterTydzień temu22176
mod_vvisit_counterW miesiącu52880
mod_vvisit_counterMiesiąc temu100216
mod_vvisit_counterRazem4690380

Online: 37
Twoje IP: 34.204.203.142
,
Dzisiaj mamy: Lis 18, 2019

02
Sty
2013
Obserwacje przyrodnicze PDF Drukuj Email
Wpisany przez Maria Pacan   

dzieciol

W naszym ogrodzie szkolnym mamy nowego gościa. Jakub K. z klasy IIb był pierwszym obserwatorem efektu pracy dzięcioła. Szkoda tylko, że nie mogliśmy mieszkańca tej dziupli zobaczyć.

Kilka informacji na temat dzięcioła.
         Dzięcioły określane są mianem lekarzy drzew i dużo jest w tym racji. Do osiedlenia się wybierają miejsca w których łatwo wykuć dziuplę i wykarmić pisklęta. Preferują zatem drzewa o miękkim drewnie, próchniejące, a przede wszystkim zaatakowane przez szkodniki. Dzięki temu nie muszą daleko szukać pokarmu. Na drzewie mają go pod dziobem, a prawdę mówiąc pod językiem.
         Dzięciołowe języki zasługują na wielką uwagę. Są one bowiem bardzo długie, sprężyste, lepkie i zakończone ostrzem okolonym haczykowatymi zadziorkami. Dzięki temu są w stanie z wąskich norek wyciągnąć organizmy żerujące głęboko w drzewie. Taki język, u dzięcioła zielonego, może mierzyć nawet 18 cm. Osobom niewtajemniczonym trudno sobie wyobrazić gdzie dzięcioł może schować taki kawał języka, gdy ma zamknięty dziób. Okazuje się, że jego nasada znajduje się nad dziobem, na czole i swoją długością owija dookoła czaszkę. Część końcowa języka ciągnie się pod czaszką, gdzie ma trochę miejsca, a sama końcówka znajduje się w dziobie zawsze gotowa do działania. Takim *sprzętem* można łapać zarówno maleńkie i miękkie żyjątka, jak i owady w chitynowych pancerzykach.
         Menu dzięciołów jest dość szerokie, ale poszczególne gatunki mają swoje przysmaki. Dzięcioły zielone zajadają się przede wszystkim mrówkami, ich larwami i jagodami. Dzięcioły białoszyje natomiast przez cały rok stosują dietę wegetariańską. Inne gatunki, pokarm roślinny taki jak: nasiona sosny, świerku, modrzewia, jodły, buku, jesionu, dębu, czy leszczyny jedzą przede wszystkim w zimie, gdy brakuje owadów, czy ślimaków.
         Dzięcioły zimą stołują się w kuźniach. Są to specjalnie wybrane miejsca na drzewie w których mocują szyszki, np. między gałęziami, czy przy odstającej korze, po to by wydziobywać z nich nasiona. Niektóre gatunki dzięciołów spijają również wypływający z drzew sok. Robią to nakłuwając korę zdrowych drzew. Czynność tę nazywa się obrączkowaniem.
         Natura świetnie przygotowała dzięcioła do budowania dziupli. Jego twardy dziób przypomina dłuto, a czaszka, jak kask amortyzuje uderzenia. Niezbędne są również bardzo silne mięśnie szyi oraz mocne i zarazem elastyczne pióra, a także mięśnia na ogonie. Dzięki temu ma silne i stabilne oparcie. Niebagatelne znaczenie ma także ustawienie palców nóg. Dwa są z przodu i dwa z tyłu. Wszystkie zakończone silnymi, ostrymi, zagiętymi pazurami. Dzięki takiemu wyposażeniu dzięcioły mogą się popisywać w czasie wiosennych godów donośnym bębnieniem w spróchniałe drewno.
         Przy wykuwaniu dziupli pracuje zarówno samiec jak i samica. Ich wspólna praca trwa od kilkunastu do ponad 40 dni. Ptaki te z wyjątkiem dzięcioła dużego i zielonego co roku wykuwają sobie nowe dziuple przeznaczone do wychowania piskląt. Prócz tego budują także dziuple noclegowe. Takie domostwa są dość komfortowe, bo zbudowane tak, by nie zaciekała do nich woda i głębokie, bo u dzięcioła czarnego, największego z naszych dzięciołów, mogą dochodzić nawet do 60 cm. Dzięki temu ich gniazda są bezpieczne, a jaja choć białe są niewidoczne dla drapieżników. Ptaki te nie należą do wygodnickich i nie moszczą swoich gniazd puchem. Jaja składają bezpośrednio na skute drewno.

Agnieszka Lepianka. Na podstawie: Przewodnik do rozpoznawania zwierząt i roślin, wyd. Delta, Dziuple i ich mieszkańcy, Alina Rodziewicz, wyd. AFW Mazury